Historia malborskiego muzealnictwa kryje wiele zagadek. Choć o działalności dawnego Muzeum Miejskiego sporo wiadomo dzięki zachowanym sprawozdaniom, losy części zgromadzonych tam zbiorów do dziś pozostają nieznane. Nowa wystawa Muzeum Miasta Malborka będzie okazją, by przypomnieć historię tej instytucji, a także zobaczyć przedmioty, które przez dziesięciolecia nie były prezentowane publicznie.
Muzeum Miejskie w Malborku powstało w 1925 roku z inicjatywy burmistrza Bernarda Pawelcika oraz pierwszego dyrektora muzeum, który był archeologiem. Początkowo instytucja miała niewielką siedzibę mieściła się w jednej z werand przy ulicy 17 Marca.
Mimo skromnych warunków muzeum gromadziło cenne przedmioty związane z historią miasta. Ważną rolę odgrywała praktyka przekazywania do placówki znalezisk odkrywanych podczas prac budowlanych prowadzonych na terenie Malborka. Dzięki temu do zbiorów trafiały artefakty dokumentujące przeszłość miasta i jego mieszkańców.
Jak podkreślają muzealnicy, współczesne Muzeum Miasta Malborka ma wiele wspólnego z przedwojennym muzeum. Obie instytucje łączy przede wszystkim zainteresowanie historią i troska o zachowanie materialnych śladów przeszłości.
Losy kolekcji skomplikowały się pod koniec II wojny światowej. Zbiory muzeum trafiły wówczas na zamek, a następnie do jednej z kopalń. Nie wiadomo natomiast, co stało się z pozostałymi przedmiotami, które pozostały w mieście.
Część materiałów archeologicznych znajduje się obecnie w zbiorach muzealnych w Olsztynie, Elblągu, Gdańsku i Warszawie. Ich identyfikacja bywa jednak trudna, ponieważ przedmioty nie zawsze były odpowiednio oznakowane. Wciąż nie ma pełnej wiedzy na temat dalszych losów niektórych cennych znalezisk, między skarbów odkrytych przy ulicy Pasteura, w kościele św. Jerzego czy w Bractwie Strzeleckim.
– Wystawa jest podsumowaniem wieloletnich prac, na które otrzymywaliśmy dofinansowanie z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, w ramach programu ,, Badanie polskich strat wojennych”. To ostatni rok prac nad kwerendami, szukaniem naszych pamiątek i zbiorów. Oprócz historii miejskiej instytucji pokażemy państwu również rzeczy, które od 80 lat nie były eksponowane – mówi Tomasz Agejczyk, dyrektor Muzeum Miasta Malborka.
Jednym z najważniejszych obiektów prezentowanych na wystawie będzie herb Malborka, który po ponad 80 latach ponownie zostanie udostępniony zwiedzającym. To nie tylko okazja do zobaczenia wyjątkowej pamiątki, lecz także poznania jej historii i okoliczności, w jakich trafiła do miejskiego muzeum.
Wernisaż wystawy „Zapomniana Kolekcja. Zbiory Dawnego Muzeum Miejskiego w Malborku” odbędzie się 6 listopada. Ekspozycja zostanie udostępniona zwiedzającym 9 listopada i będzie dostępna do 2 lutego 2027 roku. Wystawę będzie można oglądać od poniedziałku do piątku w godzinach 9.00–16.00 w Muzeum Miasta Malborka.
